Dexamethason 0.5mg Quapharco 10 vỉ x 30 viên

Chỉ định chính của Dexamethason 0.5mg:

• Dexamethason được chỉ định điều trị một số bệnh trong các rối loạn nội tiết và rối loạn phi nội tiết, phối hợp với các phương pháp điều trị khác trong phù não; đồng thời được sử dụng để xét nghiệm và chẩn đoán chức năng tuyến thượng thận.
• Rối loạn nội tiết: Suy tuyến thượng thận nguyên phát hoặc thứ phát, tăng sản tuyến thượng thận bẩm sinh.
• Rối loạn phi nội tiết: Dexamethason có thể được sử dụng trong điều trị các bệnh đáp ứng với corticosteroid không liên quan đến nội tiết, bao gồm:
  • Phù thần kinh mạch và sốc phản vệ.
  • Rối loạn collagen: Viêm đa khớp, đau đa cơ do thấp khớp.
  • Rối loạn máu: Thiếu máu tan huyết, ung thư bạch cầu, u tủy.
  • Rối loạn tim mạch: Hội chứng nhồi máu sau chấn thương.
  • Rối loạn tiêu hóa: Bệnh Crohn, viêm loét đại tràng.
  • Tăng calci huyết: Bệnh sarcoid.
  • Bệnh lao kê.
  • Rối loạn cơ: Viêm đa cơ.
  • Rối loạn thần kinh: Tăng áp lực nội sọ do các khối u não.
  • Rối loạn thị giác: Viêm màng bồ đào, viêm dây thần kinh thị giác.
  • Rối loạn tiết niệu: Viêm thận lupus.
  • Bệnh đường hô hấp: Hen phế quản, viêm phổi do sặc.
  • Rối loạn thấp khớp: Viêm khớp dạng thấp.
  • Rối loạn da: Bệnh pemphigus.

• Bệnh nhân quá mẫn với dexamethason hoặc bất kỳ thành phần nào của thuốc.
• Viêm giác mạc cấp do Herpes simplex.
• Nhiễm nấm toàn thân.
• Đang sử dụng vắc xin virus sống.
• Nhiễm trùng hệ thống, trừ khi có sử dụng liệu pháp điều trị chống nhiễm trùng cụ thể.

Liều dùng:

• Người lớn: Liều khởi đầu uống 0,5 - 9 mg dexamethason mỗi ngày, tùy theo bệnh đang điều trị và thường chia làm 2 - 4 lần. Trong những bệnh nặng hơn, có thể dùng liều cao hơn 9 mg. Liều duy trì thích hợp nên được xác định bằng cách giảm dần liều ban đầu với mức giảm nhỏ, đến liều thấp nhất vẫn duy trì được đáp ứng lâm sàng. Liều dùng mạn tính không nên vượt quá 1,5 mg dexamethason mỗi ngày.
• Suy thượng thận thứ phát do thuốc có thể xảy ra khi ngừng thuốc quá nhanh và có thể được hạn chế bằng cách giảm liều từ từ trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng, tùy thuộc vào liều dùng và thời gian điều trị. Tuy nhiên, tình trạng này vẫn có thể tồn tại nhiều tháng sau khi đã ngừng thuốc.

• Ngày thứ nhất: Tiêm tĩnh mạch 4 - 8 mg dexamethason.
• Ngày thứ hai và thứ ba: Uống mỗi lần 2 viên dexamethason 0,5 mg, ngày uống 2 lần.
• Ngày thứ tư và thứ năm: Uống mỗi lần 1 viên dexamethason 0,5 mg, ngày uống 2 lần.
• Ngày thứ sáu và thứ bảy: Uống mỗi ngày 1 viên dexamethason 0,5 mg.
• Ngày thứ tám: Đánh giá lại tình trạng bệnh.

• Xét nghiệm và chẩn đoán hội chứng Cushing: Uống 2 mg dexamethason lúc 11 giờ đêm, sau đó lấy máu để xác định nồng độ cortisol trong huyết tương lúc 8 giờ sáng hôm sau.
• Để có độ chính xác cao hơn, cho uống 0,5 mg dexamethason cách 6 giờ một lần trong 48 giờ. Cortisol huyết tương được đo lúc 8 giờ sáng ngày thứ ba. Lấy nước tiểu của người bệnh trong 24 giờ để xác định nồng độ bài tiết 17-hydroxycorticosteroid.
• Xét nghiệm phân biệt bệnh Cushing (tăng sản tuyến thượng thận do khuyết tật từ tuyến yên) và các dạng khác của hội chứng Cushing (do bài tiết lạc chỗ ACTH từ các khối u ngoài tuyến yên hoặc do bài tiết cortisol từ các khối u tuyến thượng thận): Uống 2 mg dexamethason cách 6 giờ một lần trong 48 giờ. Cortisol huyết tương được đo lúc 8 giờ sáng sau liều cuối cùng. Lấy nước tiểu của người bệnh trong 24 giờ để xác định nồng độ bài tiết 17-hydroxycorticosteroid.
• Trẻ em: Việc điều trị nên được giới hạn ở liều lượng tối thiểu và thời gian điều trị ngắn nhất có thể. Để giảm thiểu sự ức chế trục dưới đồi - tuyến yên - thượng thận và tình trạng chậm phát triển, nên dùng một liều duy nhất trong ngày.
• Người cao tuổi: Dùng liều thấp nhất có hiệu quả. Nếu điều trị lâu dài, cần lưu ý các tác dụng không mong muốn thường gặp của corticosteroid ở người cao tuổi như loãng xương, đái tháo đường, tăng huyết áp, hạ kali máu, tăng nhạy cảm với nhiễm trùng và teo da.

Cách dùng:

• Thuốc dùng đường uống.

• Rối loạn nước và điện giải: Giữ natri và nước gây tăng huyết áp, phù nề, suy tim sung huyết ở những bệnh nhân nhạy cảm; mất kali, hạ kali huyết, cao huyết áp, tăng bài tiết calci.
• Các rối loạn cơ xương khớp: Yếu cơ, teo cơ, loãng xương (đặc biệt ở phụ nữ sau mãn kinh), hoại tử vô khuẩn, gãy xương bệnh lý, nứt đốt sống, loãng xương, đứt gân.
• Các rối loạn tiêu hóa: Loét dạ dày - tá tràng có thể bị thủng và chảy máu, thủng ruột non và ruột già (đặc biệt ở những bệnh nhân bị viêm ruột), viêm tụy cấp, đau bụng, viêm loét thực quản, chứng khó tiêu, chứng Candida thực quản.
• Các rối loạn về da: Vết thâm tím, sưng tấy và xuất huyết, ban đỏ ở mặt, teo da, trứng cá, tăng tiết mồ hôi, chậm liền sẹo. Các phản ứng ngoài da khác như viêm da dị ứng, nổi mề đay, phù mạch.
• Thần kinh trung ương: Co giật, chóng mặt, đau đầu, mất ngủ, tăng áp lực nội sọ với phù gai thị (pseudotumor cerebri) có thể xảy ra sau khi điều trị.
• Rối loạn tâm thần: Bao gồm rối loạn tình cảm (dễ bị kích động, trầm cảm, tâm trạng lo lắng và suy nghĩ tự sát), phản ứng thần kinh (bao gồm hưng cảm, ảo tưởng, ảo giác và làm trầm trọng thêm tâm thần phân liệt), rối loạn hành vi, kích thích, lo lắng, rối loạn giấc ngủ và rối loạn nhận thức, bao gồm nhầm lẫn và mất trí nhớ, đã được báo cáo ở cả người lớn và trẻ em.
• Rối loạn nội tiết: Rối loạn kinh nguyệt, hội chứng Cushing, giảm tăng trưởng ở trẻ em và thanh thiếu niên, ức chế trục tuyến yên - thượng thận, giảm sự dung nạp carbohydrat, biểu hiện của bệnh đái tháo đường tiềm ẩn, tăng đường huyết, tăng nhu cầu insulin hoặc các tác nhân hạ đường huyết ở người bị tiểu đường, bệnh đồi mồi.
• Chống viêm/ức chế miễn dịch: Tăng tính nhạy cảm và mức độ nghiêm trọng của nhiễm trùng, sự tái phát bệnh lao không hoạt động.
• Mắt: Đục thủy tinh thể dưới bao sau, tăng áp lực trong mắt, chứng phù mi mắt, làm trầm trọng thêm bệnh lý mắt, bệnh glôcôm, lồi mắt, bệnh xơ võng mạc.
• Rối loạn chuyển hóa: Mất cân bằng nitơ do sự dị hóa protein, rối loạn chuyển hóa calci.
• Tim mạch: Tái phát bệnh nhồi máu cơ tim.
• Tác dụng không mong muốn khác: Các phản ứng quá mẫn như phản ứng phản vệ, tăng bạch cầu, huyết khối tắc mạch, tăng cân, ngon miệng, buồn nôn, khó chịu, nấc, áp xe vô khuẩn.

• Giảm quá nhanh liều thuốc sau khi điều trị kéo dài có thể dẫn đến suy thượng thận cấp, hạ huyết áp và tử vong. Ngừng thuốc đôi khi có biểu hiện giống như tái phát bệnh.

• Tránh dùng đồng thời dexamethason với các thuốc sau đây: Everolimus, natalizumab, nilotinib, nisoldipine, ranolazine, tolvaptan, vắc xin sống.
• Tăng tác dụng/độc tính: Dexamethason có thể làm tăng tác dụng của amphotericin B, các chất ức chế acetylcholinesterase, cyclosporine, lenalidomid, thuốc lợi tiểu quai, natalizumab, thalidomide, thuốc chống viêm không steroid (chất ức chế COX-2 và không chọn lọc), thuốc lợi tiểu thiazid, warfarin và vắc xin sống.
• Tác dụng của dexamethason có thể tăng bởi: Aprepitant, asparaginase, các chất chẹn kênh calci, các chất chống nấm (các dẫn xuất azol, tác dụng toàn thân), các chất ức chế CYP 3A4 vừa và mạnh, các dẫn xuất estrogen, các chất phong bế thần kinh cơ (không khử cực), các chất ức chế P-glycoprotein, kháng sinh quinolon, dasatinib, salicylate, trastuzumab.
• Dexamethason có thể làm giảm tác dụng của các chất nền CYP 3A4, các chất nền P-glycoprotein, các tác nhân chống đái tháo đường, calcitriol, caspofungin, corticorelin, dabigatran etexilate, everolimus, isoniazid, maraviroc, nilotinib, nisoldipine, ranolazine, các salicylat, sorafenib, tolvaptan, vắc xin bất hoạt.
• Tác dụng của dexamethason có thể bị giảm bởi: Aminoglutethimide, barbiturat, các chất thu giữ acid mật, các chất cảm ứng CYP 3A4 mạnh, các chất gây cảm ứng P-glycoprotein, các chất kháng acid, dẫn xuất rifamycin, deferasirox, primidon.
• Dùng liệu pháp corticosteroid tác dụng toàn thân có thể cần chế độ ăn uống tăng lượng kali, vitamin A, vitamin B6, vitamin C, vitamin D, folat, calci, kẽm, phosphor và giảm nitơ.
• Phenytoin, rifampicin, rifabutin, carbamazepin, ephedrine, aminoglutethimide có thể làm tăng thanh thải corticosteroid, do đó làm giảm tác dụng điều trị.
• Corticoid đối kháng tác dụng của các tác nhân gây hạ đường huyết (kể cả insulin), thuốc hạ huyết áp và thuốc lợi tiểu. Corticosteroid làm tăng tác dụng hạ kali huyết của acetazolamid, các thuốc lợi tiểu thiazid, thuốc lợi tiểu quai, carbenoxolon.
• Hiệu lực của các dẫn xuất coumarin chống đông máu có thể tăng khi dùng đồng thời với corticoid, do đó cần kiểm tra chặt chẽ thời gian prothrombin để tránh chảy máu tự phát.
• Sự thanh thải của salicylat (aspirin) tăng khi dùng đồng thời với corticoid, vì vậy khi ngừng corticoid dễ bị ngộ độc salicylat.
• Các thuốc lợi tiểu làm giảm kali huyết (thiazid, furosemid) và amphotericin B có thể làm tăng tác dụng giảm kali huyết của glucocorticoid.
• Dùng đồng thời dexamethason với các thuốc chống HIV như indinavir, ritonavir, lopinavir, saquinavir có thể làm tăng độ thanh thải, dẫn đến giảm nồng độ dexamethason trong huyết tương.
• Corticosteroid có thể ảnh hưởng đến thử nghiệm tetrazolium đối với nhiễm trùng do vi khuẩn và tạo ra kết quả âm tính giả.

• Quá liều glucocorticoid gây ngộ độc cấp hoặc gây tử vong là rất hiếm.

• Không có thuốc giải độc đặc hiệu. Không có chỉ định điều trị ngộ độc mạn tính, trừ trường hợp người bệnh quá nhạy cảm với corticosteroid và xuất hiện bệnh lý liên quan. Khi đó, cần điều trị triệu chứng.
• Sốc phản vệ hoặc phản ứng quá mẫn: Điều trị bằng epinephrin, hô hấp nhân tạo và aminophylin.
• Người bệnh nên được giữ ấm và nghỉ ngơi yên tĩnh.

• Để thuốc nơi khô ráo, tránh ẩm, tránh ánh sáng.
• Nhiệt độ không quá 30°C.
• Để xa ngoài tầm tay trẻ em.

Thận trọng khi sử dụng